PRZEWODNIK

Wniebowstąpienie Pańskie

W Uroczystość Wniebowstąpienia Pańskiego Kościół celebruje wejście zmartwychwstałego Jezusa Chrystusa do chwały Ojca. Czterdzieści dni po Zmartwychwstaniu kończy się czas Jego szczególnych ukazywań uczniom, ale nie kończy się Jego obecność ani działanie.

Chrystus nie opuszcza świata w takim sensie, jakby oddalił się od człowieka. Wniebowstąpienie oznacza, że Jezus, prawdziwy Bóg i prawdziwy człowiek, w swoim uwielbionym człowieczeństwie wchodzi do chwały Ojca, króluje i nieustannie wstawia się za nami.

Dla chrześcijan jest to również uroczystość nadziei. Chrystus poprzedza nas tam, dokąd sami zostaliśmy powołani.

W Polsce Wniebowstąpienie Pańskie obchodzone jest w VII Niedzielę Wielkanocną.

Wniebowstąpienie Pańskie - w skrócie

Co celebruje Kościół:
wejście zmartwychwstałego Chrystusa do chwały Ojca.
Kiedy w Polsce:
VII Niedziela Wielkanocna.
Najbliższa data:
9 maja 2027
Ranga liturgiczna:
uroczystość.
Obowiązek uczestnictwa we Mszy:
tak - wynika z niedzieli.
Kolor liturgiczny:
biały.
Najważniejsza prawda:
Chrystus w swoim uwielbionym człowieczeństwie wszedł do chwały Ojca, króluje, wstawia się za nami i otwiera człowiekowi drogę do życia z Bogiem.
Co następuje później:
Kościół oczekuje na obiecane przez Chrystusa zesłanie Ducha Świętego.

Co naprawdę oznacza Wniebowstąpienie?

Dzieje Apostolskie opisują Jezusa, który po rozmowie z uczniami zostaje uniesiony, a obłok zabiera Go sprzed ich oczu.

Obraz jest bardzo wyrazisty, ale nie powinien prowadzić do myślenia o Wniebowstąpieniu jako o podróży w przestrzeń kosmiczną.

W języku biblijnym niebo oznacza przede wszystkim rzeczywistość Boga. Obłok również wielokrotnie pojawia się w Piśmie Świętym jako znak Jego obecności.

Katechizm wyjaśnia, że ostatnie ukazanie się Jezusa kończy się definitywnym wejściem Jego człowieczeństwa do Boskiej chwały, symbolizowanej przez obłok i niebo.

Chrystus nie przestaje więc być człowiekiem. Ten sam Syn Boży, który przyjął ludzką naturę, umarł i zmartwychwstał, w swoim uwielbionym człowieczeństwie wchodzi do chwały Ojca.

To właśnie dlatego Wniebowstąpienie ma tak wielkie znaczenie również dla nas. Nie mówi jedynie o tym, co stało się z Jezusem. Mówi również o celu, do którego został powołany człowiek.

„Siedzi po prawicy Ojca” - co to znaczy?

W Credo wyznajemy, że Chrystus „wstąpił na niebiosa, siedzi po prawicy Ojca”.

Nie należy wyobrażać sobie materialnego tronu i miejsca znajdującego się po prawej stronie Boga.

Biblijne określenie „prawica” oznacza władzę, godność i chwałę.

Chrystus zasiada po prawicy Ojca, ponieważ jako Syn posiada Boską chwałę, a po Wcieleniu i Zmartwychwstaniu uczestniczy w niej również Jego uwielbione człowieczeństwo.

Wniebowstąpienie objawia więc królewską władzę Jezusa.

Ten, którego ludzie osądzili i ukrzyżowali, jest Panem.

Jego królestwo nie jest jednak politycznym państwem konkurującym z ziemskimi władzami. Chrystus króluje nad stworzeniem i historią, prowadząc swoje dzieło ku ostatecznemu wypełnieniu.

Dlaczego Wniebowstąpienie jest ważne dla człowieka?

W pierwszej chwili można odczytać tę uroczystość jako święto odejścia. Ewangelia i nauczanie Kościoła prowadzą jednak w przeciwną stronę. Wniebowstąpienie jest źródłem nadziei.

Chrystus otwiera człowiekowi drogę do Ojca

Człowiek własnymi siłami nie może wejść w życie Boga.

Chrystus, który przyszedł od Ojca, wraca do Ojca i zabiera ze sobą ludzką naturę.

Katechizm mówi, że jako Głowa Kościoła poprzedza nas w królestwie Ojca, abyśmy żyli nadzieją, że kiedyś będziemy z Nim na zawsze.

Niebo nie jest więc abstrakcyjną nagrodą przyznawaną po śmierci.

Jest pełną komunią z Bogiem, do której prowadzi Chrystus.

Chrystus wstawia się za nami

Wniebowstąpienie nie oznacza zakończenia troski Jezusa o człowieka.

List do Hebrajczyków ukazuje Chrystusa wchodzącego do prawdziwego sanktuarium i stającego przed Bogiem w naszej sprawie.

Kościół wierzy, że Zmartwychwstały nieustannie wstawia się za ludźmi.

Jego ziemska misja osiągnęła swoje wypełnienie, ale Jego działanie zbawcze trwa.

Nasze człowieczeństwo zostaje wywyższone

Syn Boży naprawdę stał się człowiekiem.

Nie przyjął ludzkiej natury tylko na pewien czas, aby po Zmartwychwstaniu ją odrzucić.

Chrystus pozostaje prawdziwym Bogiem i prawdziwym człowiekiem.

Dlatego Wniebowstąpienie odsłania niezwykłą godność ludzkiej natury: w Chrystusie człowieczeństwo zostaje wprowadzone do chwały Boga.

Wniebowstąpienie w Piśmie Świętym

Najważniejsze teksty tej uroczystości nie zatrzymują się na samym momencie odejścia Jezusa. Niemal zawsze łączą Wniebowstąpienie z misją uczniów, obietnicą Ducha Świętego oraz oczekiwaniem na powrót Chrystusa.

Dz 1,1-11 - Wniebowstąpienie i misja

Dzieje Apostolskie zawierają najbardziej rozbudowany opis wydarzenia.

Święty Łukasz mówi, że po swojej Męce Jezus dawał Apostołom wiele dowodów, że żyje, ukazywał się im przez czterdzieści dni i mówił o królestwie Bożym.

Przed odejściem nakazuje uczniom pozostać w Jerozolimie i oczekiwać na obietnicę Ojca.

Zapowiada:

otrzymają moc Ducha Świętego i staną się Jego świadkami aż po krańce ziemi.

Dopiero potem zostaje uniesiony.

Wniebowstąpienie nie kończy więc Ewangelii słowami:

„wszystko się skończyło”.

Przeciwnie.

Rozpoczyna nowy etap.

Chrystus powierza swoją misję uczniom, a jednocześnie obiecuje im moc Ducha Świętego.

Mt 28,16-20 - „Idźcie i nauczajcie wszystkie narody”

Ewangelia według św. Mateusza kończy się wielkim posłaniem misyjnym.

Zmartwychwstały Chrystus mówi uczniom, że została Mu dana wszelka władza w niebie i na ziemi, a następnie posyła ich do wszystkich narodów.

Mają chrzcić i uczyć zachowywania wszystkiego, co im przekazał.

Ostatnie zdanie jest szczególnie ważne dla zrozumienia Wniebowstąpienia:

„Jestem z wami przez wszystkie dni, aż do skończenia świata”.

Widzialna obecność Jezusa zmienia się, ale On nie przestaje być obecny ze swoim Kościołem.

Mk 16,15-20 - Pan współdziała z uczniami

Ewangelia według św. Marka również łączy Wniebowstąpienie z misją.

Uczniowie zostają posłani, aby głosić Ewangelię całemu stworzeniu.

Chrystus zostaje wzięty do nieba i zasiada po prawicy Boga, ale zakończenie Ewangelii mówi jednocześnie, że uczniowie zaczynają głosić, a Pan współdziała z nimi.

To bardzo ważne zestawienie.

Jezus jest w chwale Ojca, a jednocześnie działa w misji Kościoła.

Łk 24,46-53 - odejście, które przynosi radość

Święty Łukasz opisuje uczniów, którzy po Wniebowstąpieniu wracają do Jerozolimy.

Można byłoby oczekiwać, że odejście Jezusa napełni ich smutkiem.

Ewangelia mówi jednak coś przeciwnego.

Wracają z wielką radością.

Rozumieją już, że Wniebowstąpienie nie jest utratą Chrystusa. Jego ziemska misja osiągnęła swój cel, On wchodzi do chwały Ojca, a uczniowie otrzymują własne zadanie.

Dlaczego Dzieje Apostolskie mówią o 40 dniach?

Święty Łukasz podaje, że Jezus po Zmartwychwstaniu ukazywał się uczniom przez czterdzieści dni.

Liczba czterdzieści wielokrotnie powraca w Piśmie Świętym.

Czterdzieści dni trwa potop.

Mojżesz przebywa czterdzieści dni na Synaju.

Izrael wędruje przez pustynię czterdzieści lat.

Eliasz przez czterdzieści dni zmierza ku górze Horeb.

Jezus przez czterdzieści dni pości na pustyni.

Liczba ta często wyznacza czas przygotowania, próby i przejścia do nowego etapu.

Po Zmartwychwstaniu czterdzieści dni oddziela Paschę od Wniebowstąpienia. Kończy się czas szczególnych spotkań uczniów ze Zmartwychwstałym i rozpoczyna oczekiwanie na Ducha Świętego oraz publiczna misja Kościoła.

Dlaczego w Polsce Wniebowstąpienie obchodzimy w niedzielę?

Jeżeli policzymy czterdzieści dni od Wielkanocy, tradycyjny termin Wniebowstąpienia przypada w czwartek.

Tak uroczystość obchodzono przez wieki i w wielu krajach nadal pozostaje ona związana właśnie z czwartkiem.

W Polsce liturgiczny obchód Wniebowstąpienia został jednak przeniesiony na VII Niedzielę Wielkanocną.

Zmiana nie oznacza oczywiście, że Kościół inaczej interpretuje tekst Dziejów Apostolskich.

Biblia nadal mówi o czterdziestu dniach.

Przeniesiona została data liturgicznego obchodu uroczystości, a nie wydarzenie opisane w Piśmie Świętym.

Decyzję wprowadzono w Polsce w 2003 roku po uzyskaniu zgody Stolicy Apostolskiej.

Czy Wniebowstąpienie jest świętem nakazanym?

W Kodeksie Prawa Kanonicznego Wniebowstąpienie Pańskie znajduje się wśród uroczystości wymienionych jako dni nakazane Kościoła powszechnego.

W Polsce jego obchód został jednak przeniesiony na VII Niedzielę Wielkanocną.

Dlatego obowiązek uczestnictwa we Mszy istnieje, ale wynika z niedzieli.

Nie jest ono jednym z sześciu dodatkowych świąt nakazanych przypadających w Polsce poza niedzielami.

Dla wiernego praktyczny wniosek pozostaje prosty:

w Uroczystość Wniebowstąpienia Pańskiego uczestniczymy we Mszy Świętej tak jak w każdą niedzielę.

Czy Jezus po Wniebowstąpieniu jest nadal obecny?

Tak.

Wniebowstąpienie kończy określony sposób widzialnej obecności Jezusa po Zmartwychwstaniu, ale nie oznacza Jego nieobecności.

Chrystus sam zapewnia uczniów, że pozostaje z nimi przez wszystkie dni.

Kościół doświadcza Jego obecności na wiele sposobów: w słowie Bożym, w sakramentach, w zgromadzonej wspólnocie oraz szczególnie w Eucharystii.

Zmartwychwstały działa również przez Ducha Świętego.

Dlatego trafniej jest powiedzieć, że po Wniebowstąpieniu zmienia się sposób obecności Chrystusa, niż że Jezus po prostu „odchodzi”.

Dlaczego Apostołowie mają przestać patrzeć w niebo?

Po Wniebowstąpieniu uczniowie stoją i wpatrują się w niebo.

Wtedy słyszą pytanie:

„Mężowie z Galilei, dlaczego stoicie i wpatrujecie się w niebo?”.

Nie jest to krytyka tęsknoty za Bogiem ani zainteresowania życiem wiecznym.

Uczniowie mają po prostu zadanie do wykonania.

Chrystus przed chwilą powiedział im, że mają być Jego świadkami aż po krańce ziemi.

Nie mogą pozostać na Górze Oliwnej jako obserwatorzy wydarzenia.

Muszą wrócić do świata.

Wniebowstąpienie łączy więc bardzo mocno dwie rzeczy, które czasami błędnie sobie przeciwstawiamy:

nadzieję nieba i odpowiedzialność za życie na ziemi.

Chrześcijanin kieruje życie ku Bogu, ale właśnie dlatego ma uczciwie i odpowiedzialnie żyć tutaj.

Wniebowstąpienie i misja Kościoła

W tekstach biblijnych dotyczących Wniebowstąpienia niemal zawsze pojawia się posłanie.

„Idźcie”.

„Bądźcie moimi świadkami”.

„Nauczajcie wszystkie narody”.

To pokazuje, że chrześcijańska wiara nie ma pozostać prywatnym doświadczeniem zamkniętym w życiu jednej osoby.

Uczniowie otrzymali Ewangelię po to, aby ją nieść dalej.

Nie oznacza to, że każdy chrześcijanin ma być kaznodzieją albo misjonarzem wyjeżdżającym do dalekiego kraju.

Świadectwo zaczyna się znacznie bliżej: w sposobie podejmowania decyzji, traktowania ludzi, wykonywania pracy, przebaczania czy mówienia o własnej wierze.

Wniebowstąpienie stawia więc bardzo konkretne pytanie:

co robię z Ewangelią, którą otrzymałem?

Od Wniebowstąpienia do Zesłania Ducha Świętego

Przed odejściem Chrystus poleca uczniom, aby czekali na obietnicę Ojca.

Nie mają rozpoczynać misji wyłącznie dzięki własnej energii, zdolnościom czy odwadze.

Potrzebują Ducha Świętego.

Po Wniebowstąpieniu Apostołowie wracają więc do Jerozolimy i trwają jednomyślnie na modlitwie. Dzieje Apostolskie wymieniają wśród modlących się również Maryję, Matkę Jezusa.

To oczekiwanie prowadzi bezpośrednio do Pięćdziesiątnicy.

W tradycji Kościoła dni pomiędzy Wniebowstąpieniem a Zesłaniem Ducha Świętego stały się szczególnym czasem modlitwy o Jego dary. Stąd wyrosła również praktyka nowenny do Ducha Świętego.

Nie jest przypadkiem, że pierwszą wspólnotę Kościoła przed rozpoczęciem wielkiej misji widzimy nie podczas planowania strategii, ale na modlitwie.

Wniebowstąpienie i powrót Chrystusa

Dwaj mężowie pojawiający się po Wniebowstąpieniu przypominają uczniom, że Jezus kiedyś powróci.

Wniebowstąpienie kieruje więc uwagę nie tylko ku temu, co wydarzyło się po Zmartwychwstaniu, ale również ku przyszłości.

Chrystus już króluje. Historia jeszcze się jednak nie zakończyła.

Wiara chrześcijańska oczekuje powtórnego przyjścia Pana i ostatecznego wypełnienia Jego królestwa.

Nie oznacza to zachęty do obliczania daty końca świata.

Jezus wielokrotnie przestrzega przed takim podejściem.

Zadaniem uczniów nie jest odgadywanie kalendarza przyszłości, lecz wierne wykonywanie powierzonej misji.

Jak Kościół celebruje Wniebowstąpienie?

Wniebowstąpienie Pańskie ma rangę uroczystości i pozostaje częścią okresu wielkanocnego.

Kolorem liturgicznym jest biały.

W Polsce obchodzimy je w VII Niedzielę Wielkanocną, a okres wielkanocny trwa dalej aż do Zesłania Ducha Świętego.

Pierwszym czytaniem każdego roku pozostaje opis Wniebowstąpienia z pierwszego rozdziału Dziejów Apostolskich.

Drugie czytania ukazują Chrystusa wywyższonego, zasiadającego po prawicy Ojca i będącego Głową Kościoła.

Ewangelia zmienia się zależnie od roku cyklu liturgicznego:

Rok A: Mt 28,16-20 Rok B: Mk 16,15-20 Rok C: Łk 24,46-53

W każdym przypadku pojawia się ten sam charakterystyczny związek:

Chrystus zostaje uwielbiony,

a uczniowie zostają posłani.

Jak świadomie przeżyć Wniebowstąpienie?

Wniebowstąpienie jest dobrą okazją, aby przypomnieć sobie o celu chrześcijańskiego życia.

Nie wszystko, co robimy, da się ocenić wyłącznie według tego, czy przynosi natychmiastowy sukces, wygodę albo uznanie innych ludzi. Jeżeli człowiek został powołany do życia z Bogiem, również codzienne wybory nabierają szerszej perspektywy.

Nie oznacza to ucieczki od świata. Przeciwnie. Uczniowie po Wniebowstąpieniu zostają odesłani właśnie do świata.

Wiara w życie wieczne nie zwalnia więc z troski o życie doczesne, ale pomaga nadać mu właściwy kierunek.

Warto również tego dnia pomodlić się o Ducha Świętego, szczególnie w sprawach, w których potrzebujemy rozeznania, odwagi lub mądrości.

Można zapytać:

gdzie jestem dziś posłany?

Komu mogę dać świadectwo nie tylko słowem, lecz również sposobem życia?

Czy moja nadzieja naprawdę sięga dalej niż to, co mogę osiągnąć i zabezpieczyć tutaj?

Wniebowstąpienie przypomina, że chrześcijańska droga ma cel, ale prowadzi do niego przez bardzo konkretne życie na ziemi.

Wniebowstąpienie i Misterium Paschalne

Wniebowstąpienie nie jest epilogiem dopisanym po zakończeniu historii Zmartwychwstania.

Należy do pełni Misterium Paschalnego.

Chrystus:

umiera,

zmartwychwstaje,

wchodzi do chwały Ojca,

posyła Ducha Świętego.

Dopiero w tej perspektywie widać, dlaczego okres wielkanocny trwa pięćdziesiąt dni.

Kościół nie celebruje tylko faktu, że grób Jezusa został znaleziony pusty.

Celebruje całe zwycięstwo Chrystusa oraz nowe życie, które z tego zwycięstwa wypływa.

Wniebowstąpienie pokazuje jego ostateczny kierunek:

człowiek został stworzony do życia z Bogiem.

Najczęstsze pytania

Kiedy obchodzimy Wniebowstąpienie Pańskie?

W Polsce Wniebowstąpienie Pańskie obchodzone jest w VII Niedzielę Wielkanocną. Data zmienia się więc każdego roku wraz z datą Wielkanocy.

Dlaczego Wniebowstąpienie jest w Polsce w niedzielę, skoro Biblia mówi o 40 dniach?

Dzieje Apostolskie mówią o czterdziestu dniach od Zmartwychwstania, dlatego tradycyjnym dniem obchodu jest czwartek. W Polsce liturgiczną celebrację uroczystości przeniesiono jednak na VII Niedzielę Wielkanocną. Nie zmienia to treści biblijnego świadectwa.

Czy Wniebowstąpienie Pańskie jest świętem nakazanym?

W Polsce uroczystość przypada w niedzielę, dlatego obowiązek uczestnictwa we Mszy wynika z obowiązku niedzielnego. Nie jest jednym z sześciu dodatkowych świąt nakazanych obchodzonych poza niedzielami.

Czy we Wniebowstąpienie trzeba iść na Mszę?

Tak. Uroczystość obchodzona jest w Polsce w niedzielę, dlatego obowiązuje uczestnictwo we Mszy Świętej.

Co wydarzyło się 40 dni po Zmartwychwstaniu?

Według Dziejów Apostolskich po czterdziestu dniach ukazywania się uczniom Zmartwychwstały Chrystus został uniesiony i wszedł do chwały Ojca.

Czy Jezus po Wniebowstąpieniu nadal ma ciało?

Tak. Chrystus pozostaje prawdziwym Bogiem i prawdziwym człowiekiem. Katechizm mówi o definitywnym wejściu Jego człowieczeństwa do Boskiej chwały.

Czy Jezus po Wniebowstąpieniu opuścił ludzi?

Nie. Kończy się określony sposób Jego widzialnej obecności, ale Chrystus pozostaje ze swoim Kościołem i działa w nim przez Ducha Świętego, słowo i sakramenty.

Co oznacza, że Jezus „siedzi po prawicy Ojca”?

To biblijne określenie Jego Boskiej chwały, królewskiej władzy i panowania. Nie opisuje fizycznego miejsca obok materialnego tronu.

Czy Wniebowstąpienie kończy okres wielkanocny?

Nie. Okres wielkanocny trwa aż do Uroczystości Zesłania Ducha Świętego.

Co wydarzyło się po Wniebowstąpieniu?

Uczniowie wrócili do Jerozolimy i trwali wspólnie na modlitwie, oczekując na obiecanego Ducha Świętego. Następnym wielkim wydarzeniem okresu wielkanocnego jest Pięćdziesiątnica.

Jaki jest kolor liturgiczny Wniebowstąpienia?

Biały.

Jakie Ewangelie czytane są we Wniebowstąpienie?

W trzyletnim cyklu liturgicznym:

  • rok A - Mt 28,16-20
  • rok B - Mk 16,15-20
  • rok C - Łk 24,46-53

Źródła

  1. Pismo Święte
    • Mt 28,16-20
    • Mk 16,15-20
    • Łk 24,46-53
    • J 14,1-6
    • Dz 1,1-14
    • Ef 1,17-23
    • Ef 4,1-13
    • Hbr 7,25
    • Hbr 9,24-28
  2. Katechizm Kościoła Katolickiego
    • KKK 659-667 - Wniebowstąpienie Jezusa Chrystusa
    • KKK 661 - Chrystus otwiera człowiekowi dostęp do Ojca
    • KKK 662 - Chrystus wstawia się za nami
    • KKK 663-664 - Chrystus zasiada po prawicy Ojca
    • KKK 665-667 - znaczenie Wniebowstąpienia dla Kościoła i człowieka
  3. Kodeks Prawa Kanonicznego
    • kan. 1246-1248 - dni nakazane i obowiązek uczestnictwa we Mszy Świętej
  4. Konferencja Episkopatu Polski
    • List Episkopatu Polski na temat przykazań kościelnych
    • decyzja dotycząca obchodzenia Wniebowstąpienia Pańskiego w VII Niedzielę Wielkanocną
  5. Ogólne normy roku liturgicznego i kalendarza
    • Wniebowstąpienie Pańskie w strukturze okresu wielkanocnego
    • możliwość przeniesienia uroczystości na VII Niedzielę Wielkanocną
  6. Mszał Rzymski
    • formularz Uroczystości Wniebowstąpienia Pańskiego
    • prefacje o Wniebowstąpieniu Pańskim
  7. Sobór Watykański II
    • konstytucja Sacrosanctum Concilium - Misterium Paschalne i rok liturgiczny
    • konstytucja Lumen gentium - Chrystus jako Głowa Kościoła


Msza-Online.org